بدی را با عدالت پاسخ دهيد، مهربانی را با مهربانی. كنفوسيوس دادگاهی بالاتر از دادگاه‌های عدل وجود دارد و آن دادگاه وجدان است. مهاتما گاندی تا زمانی كه توده مردم برای بهبود حال يكديگر احساس مسئوليت نكنند، عدالت اجتماعی تحقق نمی يابد. هلن كلر
لوگوی عدالت سرا

هر آنچه باید در مورد قرارداد صلح بدانیم

صلح نامه

صلح نامه چیست و انواع آن کدام است؟

یقین داریم عقد صلح از ناشناخته ترین انواع قراردادها در میان مردم است. کمتر کسی در جامعه از قرارداد صلح اطلاعات کامل و دقیقی دارد. در این مقاله سعی کردیم هر چند کوتاه شما را با صلح نامه و انواع آن آشنا کنیم.

فرض کنید شما مالک سه دانگ از یک ملک هستید. بعد از مدتی تصمیم می گیرید سهم‌تان را از خانه بفروشید. شما می‌توانید به جای قرارداد فروش با مشتری «قرارداد صلح در مقام فروش» منعقد کنید.

به این ترتیب، می‌توانید نتیجه و اثر عقد فروش را که همان انتقال مالکیت است، داشته باشید و در عین حال احکام و شرایط مربوط به عقد فروش را هم رعایت نکنید. بنابراین شما این امکان را دارید که از طریق قرارداد صلح در مقام فروش، سه دانگ خود را به دیگری منتقل کنید، اما احکام مربوط به عقد فروش را هم معطل و بلااستفاده بگذارید.

مطلب مرتبط: نحوه تنفیذ صلح نامه عادی

صلح به چه معناست؟

صلح در لغت بمعنای سازش کردن و پایان دادن به دعوا می باشد. در قوانین مدون ایران، صلح در دو مورد کاربرد دارد.

مورد اول زمانی است که دو نفر جهت پایان دادن به دعوا و اختلاف خود سازش می نمایند و مورد دوم نیز عقدی بنام عقد صلح می باشد. صلح در اصطلاح حقوقی بمعنای تراضی و تسالم بر امری است خواه تملیک عین باشد یا منفعت و یا اسقاط دین و یا حق و یا غیر آن.

قانون مدنی کشورمان عقد صلح را تعریف نکرده است و فقط به کاربرد عقد صلح اشاره دارد که برای رفع تنازع موجود یا جلوگیری از تنازع احتمالی به کار می‌رود.

فصل هفدهم قانون مدنی از مواد ۷۵۲ الی ۷۷۰ به عقد صلح و شرایط و شقوق آن اختصاص یافته است.

ماده ۷۵۲ این قانون بیان می‌دارد:

“صلح ممکن است یا در مورد رفع تنازع موجود و یا جلوگیری از تنازع احتمالی در مورد معامله و غیر آن واقع شود.”

در قرآن صلح بمعنای پایان دادن به اختلافات و مرافعه تعریف شده است و در علم حقوق صلح، عقدی است که دارای ارکان مشخصی می باشد.

صلح نامه
صلح نامه – عدالتسرا

اقسام صلح کدام است؟

  1. صلحی که بر مبنای آن اختلافات و دعوای بین طرفین حل و فصل می شود، بنابراین صلح جهت پایان دادن به اختلاف بکار برده می شود.
  2. عقد صلحی که بصورت عرفی جایگزین عقود دیگر مانند بیع، اجاره و … می شود.

بیشتر بخوانید: تایید رجوع از هبه به چه معناست؟

ارکان صلح

  1. مصالح: کسی است که مالی را به فرد دیگری واگذار می نماید.
  2. متصالح: کسی است که مال را قبول می کند.
  3. مورد صلح: پول یا هر مال دیگری که یک طرف در ازای پیشنهاد صلح از طرف دیگر دریافت می نماید.

شرایط تنظیم صلح نامه

جهت تنظیم صحیح صلح نامه لازم است که یکسری نکات رعایت گردد تا طرفین عقد صلح متضرر نگردند. این شرایط عبارتند از:

  1. طرفین عقد صلح باید بالغ، عاقل، رشید و مختار باشند و کسی آنها را مجبور به صلح نکرده باشد.
  2. مال مورد صلح باید دارای ارزش اقتصادی باشد.
  3. کسی که مالش را صلح می کند نباید از تصرف در اموال خود ممنوع باشد مثل تاجر ورشکسته.
  4. عقد صلح جزء عقود لازم است یعنی اینکه هیچ یک از طرفین حق بر هم زدن آن را ندارند مگر به دو طریق: تراضی طرفین و یا وجود یکی از اختیارات قانونی مانند ضرر فاحش.
  5. نمی توان اموال دولتی را مورد صلح قرار داد.
  6. عقد صلح را نباید به طریقی تنظیم نمود که به ضرر اشخاص دیگر باشد.
  7. اگر عقد صلح جهت فرار از پرداخت بدهی باشد، باطل است چون به ضرر طلبکاران است.

بیشتر بخوانید: فسخ معامله به قصد فرار از دین

انواع عقد صلح

الف) صلح عمری:

صلح عمری به معنای این است که مالک یک ملک با حضور در دفترخانه اسناد رسمی، قرارداد صلحی را تنظیم می کند با این شرط که تا زمانی که مالک (مصالح) در قید حیات است حق استفاده از منافع ملک و همچنین حق اجاره دادن ملک را به هر شخص دیگر به مدت عمر خود دارد.

در اینصورت پس از فوت مالک (مصالح)، متصالح بصورت شش دانگ مالک عین ملک و منافع ملک می شود.

ب) صلح در قراردادهای بانکی

نحوه بکارگیری صلح در قراردادهای بانکی به شرح ذیل می باشد:

در شرایطی که قراردادی جایز است و طرفین می خواهند لازم باشد می توانند مفاد آن را از طریق صلح لازم نمایند. (به طور مثال می توان مفاد قراردادهای جعاله، مضاربه و شرکت را به طریق صلح انشاء نمود تا لازم گردند.)

در قرارداد شرکت که جایز است دو شریک می توانند در قالب عقد صلح توافق کنند که سرمایه متعلق به یکی از آنان و سود و زیان برای دیگری باشد.

اسقاط کلیه خیارات و همچنین سلب حق فسخ یا اعتراض در قراردادهای بانکی از طریق عقد صلح امکان پذیر است.

ج) عقد صلحی که جایگزین معاملات دیگر می شود:

عقد صلح یک قرارداد مستقل می باشد اما می تواند به جای عقود دیگر نیز واقع شود و نتیجه عقد دوم را بدهد بدون اینکه احکام و شرایط ویژه عقد جایگزین را داشته باشد.

مثلا اگر کسی منزلی را در مقابل مبلغ معینی بعنوان مال الصلح به دیگری صلح کند از نظر نتیجه مثل این است که بیع (خرید و فروش ملک) انجام داده بدون اینکه احکام عقد بیع (خرید و فروش) بر آن حاکم باشد مثلاً در مورد چنین قرارداد صلحی نمی توان ادعای ضرر نمود. بعبارت دیگر قید و بندهای قراردادهای خرید و فروش در این صلح وجود ندارد.

جهت مشاوره حقوقی با وکیل پایه یک دادگستری به صفحه تماس با ما مراجعه فرمائید.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

به بالای صفحه بردن