نشست قضایی: بررسی اعتبار شهادت شهود و استشهادیه به عنوان مصداق سند مکتوم
برگزار کننده
استان فارس/ شهر فسا
استان فارس/ شهر فسا
تاریخ برگزاری
1400/09/16
1400/09/16
پرسش:
آیا شهادت شهود و استشهادیه از مصادیق سند مکتوم موضوع بند 7 ماده 426 قانون آیین دادرسی مدنی محسوب می شود و موجب اعاده دادرسی می شود؟
متن نظریه هیئت عالی:
هرچند شهادت شهود در زمره ادله اثباتی اخباری است و در صورت وجود شرایط شرعی و قانونی از آن به عنوان "بینه شرعی یا شاهد شرعی" نامبرده میشود و طبق بخشنامههای ثبتی، دفاتر اسناد رسمی هم از تنظیم "شهادتنامه رسمی" منع شدند؛ لیکن قانونگذار در خصوص "سند مکتوم" موضوع بند 7 ماده 426 قانون آیین دادرسی مدنی معیار شخصی ارائه نکرده و به نظر میرسد که افاده معنا و مفهوم "مکتوم" اولاً؛ بنابر قاعده فقهی "غالب و اغلب" کلمه مکتوم را که اکثراً در معنای عرفی به حالت مخفی ماندن یا مخفی کردن اطلاق دارد به کار برده و صرفاً همین مفهوم اختصاصی مدنظر قانونگذار نمیباشد؛ بلکه هر نوشتهای یا مدرکی که به هر دلیلی چه با دخالت طرف پرونده یا سایر عوامل انسانی و خارجی دسترسی به آن یا امکان بررسی و ارزیابی آن نبوده، هم شامل میشود. ثانیاً؛ شامل هر مدرک و نوشتهای که به صورت کاغذی و حتی دیجیتال و ... باشد هم میشود. ثالثاً؛ اگر نوشتهای متضمن شهادت شهود و استشهادیه باشد هم میشود؛ چون هر سند یا مدرک مبنای نظر قانونگذار است. رابعاً؛ دو شرط موجود بودن و در دسترس نبودن جهت ارائه به دادگاه در زمان رسیدگی لازم است؛ بنابراین با آوردن مدارک بعد از سند، صرفاً اختصاص به نوشته ندارد.
نظر اتفاقی (اتفاق آرا):
اولاً؛ با توجه به اینکه استشهادیه و شهادت شهود هر زمان در دسترس مستدعی اعاده دادرسی بوده و عبارت مکتوم بودن در مورد آن صدق نمیکند. ثانیاً؛ شهادت شهود یکی از ادله اثبات دعوی است و در جایگاه خود قابل اتکا است، اما وقتی قانونگذار اشاره به سند مینماید یعنی به دلیل دیگری که دارای تعریف مستقل بوده، پرداخته و واجد آثار وضعی خاص خود میباشد و بند 7 ماده 426 قانون آیین دادرسی مدنی ناظر به سند است نه شهادت شهود؛ بنابراین بنابر اتفاقنظر شهادت شهود و استشهادیه از مصادیق سند مکتوم موضوع بند 7 ماده 426 قانون آیین دادرسی مدنی محسوب نمیشود و موجب اعاده دادرسی نیست.
مستندات قانونی:
ماده 426 قانون آیین دادرسی مدنی
واژگان کلیدی:
اعاده دادرسی
سند مکتوم
استشهادیه
شهادت شهود
ادله اثبات
27 فروردین 1405
6
افزودن دیدگاه
دیدگاه کاربران