بند چهارم - رسیدگی به درخواست صدور رای وحدت رویه و رای ایجاد رویه آیین‌نامه اداره جلسات هیات عمومی و هیات‌های تخصصی دیوان عدالت اداری
(اصلاحی 27-03-1403)- در موارد صدور رای وحدت رویه یا ایجاد رویه، موضوع مواد (89) و (90) قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی مصوب 1402، ابتدا رئیس یا نایب رئیس هیات تخصصی یا یکی از اعضای هیات تخصصی به انتخاب رئیس هیات تخصصی در خصوص گزارش هیات تخصصی و همچنین مفاد نظریه اتفاقی و یا نظریه اکثریت و اقلیت اعضای هیات تخصصی توضیحات لازم را ارائه می‌نماید. سپس موافقان و مخالفان به ترتیب مذکور در ماده (37) این آیین‌نامه اظهارنظر می‌کنند.
تبصره- در صورتی که قضات صادرکننده آرای موضوع دستور جلسه هیات عمومی، در جلسه حضور داشته باشند هر یک از آنان می‌توانند قبل از اعلام نظر توسط موافقین و مخالفین تعارض یا تشابه آراء، در مورد رای خود و مبانی آن به مدت 5 دقیقه توضیح دهند.
در مورد تعارض یا تشابه آرای اعلامی موضوع مواد 89 و 90 قانون، رییس دیوان می‌تواند قبل از اخذ رای هیات عمومی، درخواست خود در خصوص موارد مذکور را استرداد نماید.
در صورتی که رای‌گیری به‌عمل آمده لکن رای مربوط هنوز انشاء نشده باشد موضوع به طریق پیش‌بینی شده در ماده 91 قانون قابل طرح و رسیدگی مجدد در هیات عمومی خواهد بود.
پس از رای اکثریت اعضای حاضر هیات به اصل تعارض، هر یک از قضات حاضر می‌توانند با رعایت ماده 26 این آیین‌نامه نسبت به هر یک از آرای صادر شده از لحاظ مبانی و مستندات و انطباق با قوانین و مقررات مربوط اظهارنظر کنند. سپس در مورد تشخیص رای صحیح اخذ رای خواهد شد. ملاک در این خصوص رای اکثریت نسبی حاضرین است.
در مورد درخواست صدور رای ایجاد رویه، پس از اظهارنظر موافقین و مخالفین با رعایت ماده 26 این آیین‌نامه و اعلام کفایت مذاکرات، نسبت به ایجاد رویه رای‌گیری خواهد شد.
در صورت درخواست اعمال ماده 91 قانون، پس از قرائت گزارش هیات تخصصی که حاوی نظر رییس قوه قضاییه یا رییس دیوان است و همچنین قرائت رای یا آرای مورد بحث، با رعایت مواد 26 و 30 این آیین‌نامه رای‌گیری به‌عمل می‌آید.
چنانچه بلافاصله پس از رای‌گیری به هر دلیل، رای مأخوذه به نظر رییس جلسه مخدوش تشخیص داده شود، مجدداً رای‌گیری به‌عمل خواهد آمد.
در اجرای ماده 97 قانون، رییس جلسه می‌تواند پس از اخذ رای در خصوص هر پرونده، یکی از قضات حاضر را به منظور تنظیم و نگارش رای تعیین نماید. انشاء رای به‌عهده رییس دیوان یا یکی از اعضاء اکثریت هیات به انتخاب رییس دیوان است.
مشروح مذاکرات هیات عمومی به صورت صوتی و تصویری یا به هر نحو مقتضی دیگر ضبط و نگهداری می‌گردد.
این آیین‌نامه در 44 ماده و 16 تبصره در تاریخ 1393/11/04 به تصویب رییس قوه قضاییه رسید.
رئیس قوه قضاییه - صادق آملی لاریجانی