قانون اهداف و وظایف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی
مصوب 12-12-1365 مجلس شورای اسلامی
به منظور تحقق اهداف زیر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تشکیل میگردد:
1- رشد فضائل اخلاقی بر اساس ایمان و تقوی.
2- استقلال فرهنگی و مصونیت جامعه از نفوذ فرهنگ اجانب.
3- اعتلای آگاهیهای عمومی در زمینههای مختلف و شکوفائی استعدادها و روحیه تحقیق، تتبع و ابتکار در جامعه.
4- رواج فرهنگ و هنر اسلامی.
5- آگاهی جهانیان نسبت به مبانی و مظاهر و اهداف انقلاب اسلامی.
6- گسترش مناسبات فرهنگی با ملل و اقوام مختلف بهخصوص مسلمانان و مستضعفان جهان.
7- فراهم آمدن زمینههای وحدت میان مسلمین.
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی که مسئول اجرای سیاستهای رسمی نظام جمهوری اسلامی ایران در زمینه فرهنگ عمومی است وظایف اساسی زیر را در تحقق مفاد ماده 1 عهدهدار میباشد:
1- شناساندن مبانی، مظاهر، اهداف انقلاب اسلامی به جهانیان با بهرهگیری از وسائل و امکانات هنری، سمعی و بصری، کتب، نشریات و برگزاری گردهماییهای فرهنگی و سایر اقدامات لازم در داخل و خارج از کشور با همکاری وزارت امور خارجه و سایر دستگاههای ذیربط.
تبصره 1- فعالیتهای خارج از کشور وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بایستی هماهنگ با وزارت امور خارجه طبق شرح وظیفه مصوب وزارت مزبور صورت پذیرد.
تبصره 2- دستگاههای فرهنگی و تبلیغی دولتی و همچنین دستگاههایی که از امکانات و کمک دولت استفاده میکنند به شرط هماهنگی با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی میتوانند در خارج از کشور به فعالیت بپردازند.
2- مطالعه و تحقیق در زمینه تبلیغات رسانههای جهانی و کشف روشهای مورد عمل آنها و اتخاذ شیوههای مناسب مقابله با آن در صورت لزوم.
3- گردآوری و طبقهبندی کلیه مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی از قبیل فیلم، کتاب، تصویر و سایر انتشارات مربوط به جمهوری اسلامی ایران و نشر موارد لازم.
4- تمرکز و بررسی اخبار و اطلاعات مربوط به پیشرفت برنامهها و فعالیتهای دستگاههای دولتی و نهادهای انقلاب اسلامی به منظور انتشار آنها.
5- اجرای قوانین مربوط به مطبوعات و نشریات و تعیین ضوابط و مقررات مربوطه و تمرکز، توزیع و نشر انواع آگهیهای دولتی و اجرای آن در داخل و خارج کشور.
6- انعقاد قرارداد در زمینه مبادلات فرهنگی، هنری، سینمائی، جهانگردی، خبری، مطبوعاتی و شرکت در جلسات سازمانهای منطقهای و بینالمللی در موارد مربوطه با همکاری و هماهنگی وزارت امور خارجه با رعایت قانون اساسی.
7- ایجاد، توسعه و اداره کلیه امور نمایندگیهای فرهنگی ایران در خارج و تعیین نمایندگان فرهنگی و مطبوعاتی و نظارت کامل بر اجرای وظایفی که به عهده آنان نهاده میشود.
8- انجام همکاریهای فرهنگی و ارشادی با مراکز اسلامی و فرهنگی سایر کشورها به منظور اشاعه فرهنگ اسلامی.
9- اداره امور حج و اوقاف و امور خیریه در چهارچوب قوانین حج و اوقاف و امور خیریه.
10- گردآوری خبرها، گزارشها، مقالات و عکسهای مربوط به ایران و کشورهای جهان و توزیع آن بین رسانههای گروهی کشور و همچنین پخش و انعکاس رویدادهای مختلف کشور و منطقه در زمینه پیشرفت و تحولات سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، ورزشی بین وسائل ارتباط جمعی کشورهای جهان.
11- ایجاد و توسعه و بهرهبرداری از تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی از هر نوع که مناسب باشد و همچنین تامین وسائل لازم برای مسافرتهای فردی، جمعی جهانگردان ایرانی و خارجی در داخل کشور اعم از زمینی، هوایی و دریائی و تامین خدمات جهانگردی و اقدامات لازم برای ارائه پیشرفتهای مملکتی و شناساندن تحولات فرهنگی و تمدن و جاذبههای جهانگردی ایران.
12- تقویت روح تحقیق، تتبع و ابتکار در تمام زمینههای فرهنگی و هنر اسلامی و ایرانی از طریق تشویق و حمایت نویسندگان، شعرا، ادبا، هنرمندان و معرفی و بزرگداشت علما، عرفا و شخصیتهای فرهنگی جهان اسلام و تولید و نشر آثار مربوط به آنان و همچنین پرورش استعدادها و ذوق فرهنگی و هنری افراد.
13- تعیین ضوابط اعطای جوائز در زمینههای فرهنگی و هنری در چهارچوب آییننامههای مربوط.
14- ایجاد و توسعه و تجهیز و اداره کتابخانههای عمومی و تاسیسات فرهنگی، هنری و سینمایی وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در سراسر کشور.
15- صدور اجازه تاسیس، انحلال و نظارت بر فعالیت موسسات خبری و نمایندگیهای خبرگزاریها و رسانههای خارجی و صدور اجازه فعالیت برای خبرنگاران خارجی و داخلی در کشور طبق مقررات مربوطه.
16- صدور اجازه تاسیس، انحلال و نظارت بر نحوه کار و فعالیت کانونهای تبلیغاتی، چاپخانهها و موسسات تکثیر و موسسات وابسته به صنعت چاپ و نظارت بر کیفیت و محتوای آگهیها و کارهای چاپی طبق ضوابط و مقررات قانونی مربوطه.
17- صدور اجازه تاسیس، توسعه یا انحلال موسسات آزاد آموزشهای هنری و فرهنگی و سینمائی و نیز انجمنهای فرهنگی و هنری و تصویب آییننامههای مربوط و نظارت بر اجرای آنها طبق ضوابط و مقررات قانونی مربوطه.
18- برنامهریزی در جهت ایجاد و اصلاح و یا تکمیل تاسیسات جهانگردی از طریق سرمایهگذاری مستقیم و یا اعطای وام به بخش خصوصی و یا مشارکت با آنها و یا با سازمانهای دولتی و شهرداریها و صدور اجازه و نیز نظارت در تاسیس و اداره واحدهای اقامتی و پذیرائی و دفاتر خدمات مسافرتی و جهانگردی و سیاحت و زیارت فعالیت دارند و درجهبندی و نرخگذاری این تاسیسات با همکاری سازمانهای ذیربط.
19- نظارت بر فعالیتهای فرهنگی، هنری، تبلیغاتی اقلیتهای دینی و مذهبی شناخته شده در قانون اساسی.
20- صدور اجازه ورود و خروج آثار سمعی و بصری، آثار هنری، مطبوعات و نشریات و کلیه مواد تبلیغی و فرهنگی مشکوک که تعیین موارد مشکوک از غیرمشکوک طبق آییننامهای خواهد بود که به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.
21- تهیه و تدوین آییننامهها و ضوابط ناظر بر تشکیل جشنوارهها و نمایشگاههای فرهنگی، هنری و مسابقات سینمائی و ادبی در داخل و خارج کشور.
22- صدور اجازه تاسیس یا انحلال مراکز، موسسات و مجامع فرهنگی، مطبوعاتی، خبری، هنری، سینمائی، سمعی و بصری و موسسات انتشاراتی و تبلیغاتی در کشور و نظارت بر فعالیتهای آنها و همچنین ناشرین و کتابفروشان در چهارچوب ضوابط و مقررات مربوط.
23- هدایت و حمایت از فعالیت مراکز و موسسات فیلمسازی - سناریونویسی، سینماها، کانونها و مراکز نمایش فیلم، عکاسخانهها و تولیدکنندگان نوار سمعی و بصری و صدور اجازه تاسیس و یا انحلال اینگونه واحدها و نظارت بر آنها در چهارچوب ضوابط و مقررات مربوط.
24- نظارت بر فعالیتهای فرهنگی، هنری، تبلیغاتی خارجیان مقیم ایران با همکاری دستگاههای ذیربط.
25- تحقیق درباره اثرات وسائل ارتباط جمعی و سنجش میران تاثیر برنامهها و فعالیتهای گفتاری، تصویری، مطبوعاتی و خبری و متون چاپ شده در افکار عمومی با همکاری دستگاههای ذیربط.
26- انجام مطالعات و تحقیقات لازم پیرامون مسائل و مبانی فرهنگ عمومی، هنر، سینما، تئاتر و دیگر زمینههای هنری مربوط به منظور استفاده از نتایج حاصل در برنامهریزیهای فرهنگی و هنری و دیگر امور مربوط و نهایتاً بهبود کیفی و کمی امور محوله.
27- برنامهریزی فرهنگی و تبلیغی در جهت همکاری بیشتر مردم با دولت و بررسی پیرامون اثرات برنامهها و فعالیتهای دولت در افکار عمومی و ارائه آن به هیات وزیران.
28- ایجاد زمینههای گسترش فرهنگ انقلاب اسلامی و اشاعه زبان فارسی در کشورهای مختلف جهان با همکاری وزارت امور خارجه و وزارت فرهنگ و آموزش عالی
29- تنظیم سیاستهای کلی فرهنگی، هنری، سینمائی کشور و ارائه آنها به مجلس شورای اسلامی جهت تصویب با رعایت اصل 74 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.
30- تاسیس و اداره موسسات آموزشی لازم به منظور آموزش افراد مجرب در رشتههای مختلف فرهنگ، هنر، ارشاد و جهانگردی و امور مربوط دیگر بر حسب مورد با همکاری دستگاههای ذیربط.
تبصره 1- اعمال این بند نباید با ضوابط و مقررات آموزشی کشور مغایر باشد.
تبصره 2- در هر یک از موارد ماده 2 (بندهای 15 - 16- 17 - 22 و 23) در صورتی که انحلال هر مرکز، موسسه، مجمع، کانون، چاپخانه و یا انجمن به حقوق مکتسبه اشخاص مربوط باشد و افراد ذینفع شاکی باشند انحلال منوط به حکم دادگاه صالح خواهد بود.
از تاریخ تصویب این قانون وزارت ارشاد اسلامی به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تغییر نام مییابد.
تبصره 1- سازمانهای وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی عبارتند از:
1- سازمان خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران.
2- سازمان حج و اوقاف و امور خیریه.
3- سازمان مراکز ایرانگردی و جهانگردی.
4- سازمان چاپخانه و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
5- مرکز مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی از این تاریخ به صورت یک سازمان در آمده و اساسنامه آن را وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رساند.
تبصره 2- هرگونه تغییر، اصلاح و الحاقی که در اساسنامههای سازمانها و دستگاههای وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی لازم شود، به پیشنهاد مجمع عمومی یا شورای عالی ذیربط و تایید هیات وزیران خواهد بود.
تبصره 3- مرکز مدارک علمی انقلاب اسلامی مندرج در تبصره 6 قانون تعیین تکلیف کتب مصادرهای مصوب سی و یکم اردیبهشت ماه یکهزار و سیصد و شصت و سه مجلس شورای اسلامی به مرکز مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی اصلاح میگردد.
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مکلف است پس از تصویب این قانون ظرف شش ماه تشکیلات تفصیلی این وزارتخانه را تهیه و به تایید مراجع قانونی ذیصلاح برساند.
قانون فوق مشتمل بر چهارده ماده و هفت تبصره در جلسه روز سه شنبه دوازدهم اسفند ماه یکهزار و سیصد و شصت و پنج مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 1366/02/23 به تایید شورای نگهبان رسیده است.
رئیس مجلس شورای اسلامی - اکبر هاشمی