نشست قضایی: اخذ وجه برخلاف قانون توسط کارمند بانک از مشتریان

برگزار کننده
استان کردستان/ شهر سقز

تاریخ برگزاری
1398/11/17

پرسش:

الف کارمند بانک می‌باشد و شخص ب که کارمند نیست از ناحیه بانک مربوطه مأموریت دارد تا نسبت به دریافت اصل وام و معوقات از مشتریان اقدام نماید، مشتریانی که جهت پرداخت اصل وام و معوقات معرفی می‌گردند به غیر از موارد قانون و تعهد مبلغی نیز مازاد بر آن توسط الف جهت پرداخت دستمزد شخص ب«شرخر» مطالبه و اخذ که مجموعاً بالغ بر 12 میلیون تومان می‌رسد، بانک پس از اطلاع از موضوع مبلغ مورد اشاره را از حساب کارمند خاطی برداشت و به مشتریان عودت و رسید اخذ می‌نماید، آیا رفتار کارمند بانک یعنی الف و شرخر یعنی ب دارای وصف کیفری می‌باشد یا خیر؟ در صورت مثبت بودن پاسخ نوع جرم چیست؟ پاسخ مستدل، تحلیلی و باذکر مواد و مستندات قانونی باشد.

متن نظریه هیئت عالی:

قطع نظر از ابهام در سوال، عمل آقای الف کارمند بانک دولتی می تواند از مصادیق ماده 600 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات باشد و آقای ب به عنوان معاون بزه موصوف قابل پیگرد است.

نظر اکثریت:

            شخص الف مرتکب بزه اخذ وجه بر خلاف قانون و زیاده بر مقررات قانونی موضوع ماده 600 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 گردیده است زیرا این مورد نه مشمول بزه ارتشاء و نه مشمول بزه اختلاس می‌باشد زیرا مرتکب این وجه را برای دولت و پرداخت هزینه‌های دولتی وصول نموده است نه قصد تصاحب برای خود یا دیگری و از طرفی به جهت اینکه رابطه سببیتی که نشان دهد مال موضوع پرونده به مرتکب بر حسب شغل و وظیفه سپرده باشد محرز و مثبت نیست. شخص ب مرتکب جرمی نشده است است و با توجه به فرض سؤال بزه معاونت در جرم نیز توسط وی متصور نیست.
        

نظر اقلیت:

            کارمند بانک «الف» مرتکب بزه اختلاس گردیده است زیرا بر اساس شغل و وظیفه مرتکب چنین رفتاری گردیده است و رفتار شخص ب چنانچه با الف وحدت قصد داشته باشد می‌تواند معاونت در بزه اختلاس باشد.
        

مستندات قانونی:

ماده 136 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 ماده 600 قانون مجازات اسلامی(بخش تعزیرات)

واژگان کلیدی:

کارمند بانک اخذ وجه عنوان مجرمانه، اختلاس

17 شهریور 1405 13