نشست قضایی: ارتکاب جرم تصرف عدوانی و ممانعت از حق به صورت همزمان

برگزار کننده
استان فارس/ شهر زرین دشت

تاریخ برگزاری
1401/08/23

پرسش:

آیا جرایم تصرف عدوانی و ممانعت از حق، با فعل واحد به صورت هم‌زمان با دو عنوان مجزا قابل تحقق است؟

متن نظریه هیئت عالی:

نظریه اکثریت قضات محترم دادگستری شهرستان زرین دشت مورد تایید است. ضمناً ماده 131 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 نیز نحوه تعیین مجازات در مواردی که رفتار واحد عناوین جزایی متعدد داشته باشد را مشخص می‌کند.

نظر اکثریت:

            بله امکان‎پذیر است؛ زیرا ممکن است دو شخص مجنی‌علیه واقع شوند؛ مثلاً یک نفر مالک ملک باشد و دیگری مستأجر ملک. پس در نتیجه در صورت تصرف ملک توسط متهم، مرتکب جرم تصرف عدوانی نسبت به مالک و ممانعت از حق نسبت به شخص دیگر گردیده است و این موضوع مشمول عنوان تعدد معنوی می‌گردد. حتی ارتکاب این دو جرم با فعل واحد در قبال یک شخص نیز در مواردی امکان‎پذیر می‌باشد. به عنوان مثال فردی دو زمین کشاورزی داشته باشد که در مجاورت هم واقع شده باشد، شخص دیگری مبادرت به تصرف زمین اول و قطع انتقال آب به ملک دوم بنماید، در این مورد با یک فعل ایشان مرتکب دو جرم (تصرف عدوانی نسبت به زمین اول و ممانعت از حق نسبت به زمین دوم) گردیده است.
ماده 12 قانون کاهش مجازات نیز بیان می‌نماید: اگر در نتیجه یک رفتار نتایج مجرمانه متعدد حاصل شود، ذیل باب تعدد قرار می‌گیرد و مرتکب به مجازات اشد محکوم می‌گردد.
        

نظر اقلیت:

            اگر مالک دو نفر باشد امکان‎پذیر است ولی در صورتی که مالک یک نفر باشد، امکان‌پذیر نمی‌باشد، زیرا  با یک رفتار واحد، نمی‌توان دو مجازات مختلف تعیین نمود.
        

مستندات قانونی:

ماده 690 قانون تعزیرات 1375 ماده 12 قانون کاهش حبس تعزیری

واژگان کلیدی:

تصرف عدوانی ممانعت از حق تعدد معنوی فعل واحد همزمان

12 دی 1404 10