نشست قضایی: تمرد و توهین به اعضا و کارکنان شوراهای حل اختلاف حین و یا به سبب انجام وظیفه
برگزار کننده
استان مرکز توسعه حل اختلاف قوه قضائیه/ شهر تهران
استان مرکز توسعه حل اختلاف قوه قضائیه/ شهر تهران
تاریخ برگزاری
1401/07/09
1401/07/09
پرسش:
آیا تمرد و توهین به اعضا و کارکنان شوراهای حلاختلاف حین و یا به سبب انجام وظیفه حسب مورد مشمول عناوین مجرمانه موضوع مواد 607 و 609 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) میگردد یا خیر؟
متن نظریه هیئت عالی:
با توجه به اینکه؛ 1 - دولت بخش عمدهای از وظایف، اختیارات و مسئولیتهای خود را مطابق قانون شوراهای حلاختلاف و در حدود صلاحیتهای احصایی به این نهاد واگذار نموده و آن را بهعنوان یک مرجع قانونی برای ایجاد مصالحه و سازش درحلوفصل دعاوی و اختلافات و نیز رسیدگی به تظلمات و ... به رسمیت شناخته است. 2 - کارکنان شوراهای حل اختلاف اصولاً پس از طی مراحل گزینش و جذب، با ابلاغ رسمی نهاد حاکمیتی (مرکز توسعه حلاختلاف قوه قضاییه) عهده دار و مأمور انجام تکالیف و امور حاکمیتی (حل وفصل دعاوی و اختلافات از طریق مصالحه و سازش و رسیدگی به تظلمات و صدور رأی درحدود صلاحیت های اعطایی (موضوع مواد 12،11،9،8قانون مزبور) میباشند. 3 - مطابق ماده 31 قانون شوراهای حلاختلاف، اعضا و کارکنان شورا به تناسب فعالیت و عملکرد خود، از دولت (قوه قضائیه) پاداش دریافت می نمایند. به عبارتی درقبال خدماتی که در حیطه وظایف و مسئولیت های خود ارائه مینمایند (متناسب با میزان عملکرد)، از خزانه دولت پاداش متناسب دریافت خواهند نمود. 4 - آنگونه که علمای حقوق اداری درباب تعریف مأمورین دولت بیان داشته اند، این عنوان به کسی اطلاق می شود که صرفنظر از رابطه اداری و استخدامی خود با دولت، بنا به شرایط و اقتضائات حاکمیتی، به موجب حکم رسمی از جانب دولتمأمور به انجام امور خاص می گردد، به عبارتی دایره شمول مأمورین دولت از کارمندان دولت وسیع تر و نسبت به آن عام تلقی میشود. بدین ترتیب چه بسا شخصی که از طرف دولت مأمور انجام امر خاصی از امور حاکمیتی و امثال آن میگردد مأمور دولت تلقی می شود درحالی که درمعنای اخص کارمند دولت محسوب نگردد. 5 - مقنن در ماده 609 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) به جای عنوان کارمندان دولت از واژه کارکنان دولت استفاده نموده، بدیهی است همانگونه که بیان شد چه بسا اشخاصی که عهدهدار بخشی از امور از جانب دولت می شودکارکنان دولت محسوب شوند ولی الزاماً کارمند دولت به حساب نیایند. 6 - با عنایت به مجموع مراتب فوق، تمرد و توهین به کارکنان شوراهای حل اختلاف درحین و یا به سبب انجام وظیفه حسب مورد مشمول عناوین مجرمانه موضوع مواد 607 و 609 قانون مجازات اسلامی خواهد بود. همچنین رأی شماره 17/720مورخ 1324/1/30شعبه 7 دیوانعالی کشورکه مقرر داشته؛ "خدمت دولت عبارت است از کارهایی که حسب حکم رسمی دولت اعم از آنکه محل خدمت در مؤسسات دولتی باشد یا بنگاه های ملی و اعم از اینکه حقوقی که در قبال خدمت مزبور داده میشود از خزانه دولت باشد یا از عواید آن بنگاه ها، همین قدر که از طرف دولت درضمن حکم رسمی ماموریت داده می شود آن مأموریت خدمت دولتی است" نیز مؤید این دیدگاه می باشد.
نظر اتفاقی (اتفاق آرا):
با توجه به اینکه؛
1 - دولت بخش عمدهای از وظایف، اختیارات و مسئولیتهای خود را مطابق قانون شوراهای حلاختلاف و در حدود صلاحیتهای احصایی به این نهاد واگذار نموده و آن را بهعنوان یک مرجع قانونی برای ایجاد مصالحه و سازش درحلوفصل دعاوی و اختلافات و نیز رسیدگی به تظلمات و ... به رسمیت شناخته است.
2 - کارکنان شوراهای حل اختلاف اصولاً پس از طی مراحل گزینش و جذب، با ابلاغ رسمی نهاد حاکمیتی (مرکز توسعه حلاختلاف قوه قضاییه) عهده دار و مأمور انجام تکالیف و امور حاکمیتی (حل وفصل دعاوی و اختلافات از طریق مصالحه و سازش و رسیدگی به تظلمات و صدور رأی درحدود صلاحیت های اعطایی (موضوع مواد 12،11،9،8قانون مزبور) میباشند.
3 - مطابق ماده 31 قانون شوراهای حلاختلاف، اعضا و کارکنان شورا به تناسب فعالیت و عملکرد خود، از دولت (قوه قضائیه) پاداش دریافت می نمایند. به عبارتی درقبال خدماتی که در حیطه وظایف و مسئولیت های خود ارائه مینمایند (متناسب با میزان عملکرد)، از خزانه دولت پاداش متناسب دریافت خواهند نمود.
4 - آنگونه که علمای حقوق اداری درباب تعریف مأمورین دولت بیان داشته اند، این عنوان به کسی اطلاق می-شود که صرفنظر از رابطه اداری و استخدامی خود با دولت، بنا به شرایط و اقتضائات حاکمیتی، به موجب حکم رسمی از جانب دولتمأمور به انجام امور خاص می گردد، به عبارتی دایره شمول مأمورین دولت از کارمندان دولت وسیع تر و نسبت به آن عام تلقی میشود. بدین ترتیب چه بسا شخصی که از طرف دولت مأمور انجام امر خاصی از امور حاکمیتی و امثال آن میگردد مأمور دولت تلقی می شود درحالی که درمعنای اخص کارمند دولت محسوب نگردد.
5 - مقنن در ماده 609 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) به جای عنوان کارمندان دولت از واژه کارکنان دولت استفاده نموده، بدیهی است همانگونه که بیان شد چه بسا اشخاصی که عهدهدار بخشی از امور از جانب دولت می شودکارکنان دولت محسوب شوند ولی الزاماً کارمند دولت به حساب نیایند.
6 - با عنایت به مجموع مراتب فوق،
تمرد و توهین به کارکنان شوراهای حل اختلاف درحین و یا به سبب انجام وظیفه حسب مورد مشمول عناوین مجرمانه موضوع مواد 607 و 609 قانون مجازات اسلامی خواهد بود. همچنین رأی شماره 17/720مورخ 1324/1/30شعبه 7 دیوانعالی کشورکه مقرر داشته؛ "خدمت دولت عبارت است از کارهایی که حسب حکم رسمی دولت اعم از آنکه محل خدمت در مؤسسات دولتی باشد یا بنگاه های ملی و اعم از اینکه حقوقی که در قبال خدمت مزبور داده میشود از خزانه دولت باشد یا از عواید آن بنگاه ها، همین قدر که از طرف دولت درضمن حکم رسمی ماموریت داده می شود آن مأموریت خدمت دولتی است" نیز مؤید این دیدگاه می باشد.
مستندات قانونی:
ماده 609 قانون مجازات اسلامی مصوب1375
ماده 607 قانون مجازات اسلامی - کتاب پنجم «تعزیرات» مصوب 1375
ماده 31 قانون شورای حل اختلاف
واژگان کلیدی:
عناوین مجرمانه
کارکنان دولت
در حین انجام وظیفه
توهین
اعضا و کارکنان شوراهای حل اختلاف
08 بهمن 1404
4
افزودن دیدگاه
دیدگاه کاربران