نشست قضایی: تکلیف دادگاه در صورت نقض رای غیابی غیر قابل تجزیه نسبت به خواندگانی که رای نسبت به ایشان حضوری بوده است

برگزار کننده
استان سمنان/ شهر دامغان

تاریخ برگزاری
1401/08/08

پرسش:

در صورتی‌که دادگاه در مرحله رسیدگی به واخواهی احدی از محکوم‌علیهم که حکم نسبت به ایشان غیابی بوده است تصمیم به نقض رأی سابق‌الصدور داشته باشد در فرضی که رأی غیر قابل تفکیک و تجزیه بوده و نسبت به برخی محکوم‌علیهم حضوری بوده باشد نسبت به خواندگانی که رأی صادره نسبت به ایشان حضوری بوده است؛ چه تصمیمی اتخاذ می‌نماید؟

متن نظریه هیئت عالی:

با تصریح مندرج در ماده 308 قانون آیین دادرسی مدنی، چنانچه رأی غیر قابل تجزیه نسبت به محکوم‌علیهم غایب صادر شود و برخی واخواهی ننمایند، در صورت نقض رای با واخوهی برخی از آنان، مشمول سایر محکوم‌علیهم غایب که واخواهی نکرده‌اند نیز خواهد شد؛ لذا چنین رأیی هیچ‌گونه تسری به محکوم‌علیهم که رای آنان حضوری بوده نخواهد داشت، لذا نظریه اقلیت مورد تأیید هیأت عالی می‌باشد.

نظر اکثریت:

            علیرغم این امر که در ماده 308 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی صراحتاً موضوع ماده را به محکوم‌علیهم غیابی و در حدود واخواهی مقید نموده است؛ لیکن با عنایت به فلسفه وضع ماده و توجهاً بدین امر که در صورت نقض رأی صرفا نسبت به برخی از محکوم‌علیهم و فرض این امر که موضوع رأی صادره غیر قابل تفکیک و تجزیه بوده است عملا محذوری که قانون‌گذار با وضع مواد 308 ، 359 و 404 قانون صدرالذکر در مراحل مختلف اعم از واخواهی و تجدیدنظرخواهی و فرجام‌خواهی در صدد اجتناب از آن بود پیش خواهد آمد؛ لذا دادگاه در این موارد رأی صادره را حتی نسبت به خواندگانی که رأی نسبت به ایشان حضوری نیز بوده است نقض و مبادرت به اتخاذ تصمیم واحد می‌نماید.
        

نظر اقلیت:

            با عنایت به تصریح صورت گرفته در متن ماده 308 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی و اختصاص موضوع به محکوم‌علیهم غیابی رأی صادره هرگونه برداشتی خلاف تصریح مزبور اجتهاد در مقابل نص محسوب و قابلیت دفاع نخواهد داشت و محذور ایجاد شده نیز با طرق عادی و فوق‌العاده اعتراض به آراء قابلیت جبران خواهد داشت.
        

مستندات قانونی:

ماده 308 قانون آیین دادرسی مدنی ماده359 قانون آئین دادرسی مدنی ماده 404 قانون آیین دادرسی مدنی

واژگان کلیدی:

واخواهی غیر قابل تفکیک بسیط محکوم علیه حضوری

21 دی 1404 3