نشست قضایی: دادگاه صالح برای دعاوی اعسار ناشی از اجرائیههای اداره ثبت

برگزار کننده
استان آذربایجان شرقی/ شهر مرند
تاریخ برگزاری
1401/09/03

پرسش:

آیا دادخواست اعسار ناشی از اجراییه‌های صادره از اجرای مفاد اسناد رسمی اداره ثبت اسناد و املاک توسط محاکم دادگستری قابل پذیرش است؟ در صورت امکان پذیرش در صلاحیت چه مرجعی می‌باشد؟

متن نظریه هیئت عالی:

اولاً به استناد تبصره 3 بند ج ماده 113 قانون برنامه ششم توسعه محاکم دادگستری مرجع پذیرش و رسیدگی به ادعای اعسار در قبال اوراق اجرائیه ثبتی می‌باشند. ثانیاً اعسار در قبال اوراق اجرائیه ثبتی اعم از اینکه بابت مهریه باشد یا غیر آن هیچگونه تفاوتی ندارد و بنا بر اصل صلاحیت دادگاه‌های عمومی حقوقی و انحصاری بودن صلاحیت دادگاه خانواده، رسیدگی به چنین دعاوی در صلاحیت دادگاه عمومی حقوقی است. ثالثاً از حیث صلاحیت محلی، سابقاً به موجب ماده 20 قانون اعسار رسیدگی به این دعوا در صلاحیت دادگاه محل اقامت مدعی اعسار بود، نظر به اینکه قانون اعسار مصوب 1313 به موجب قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394 نسخ صریح شد، لذا این مقرر نیز منتفی بوده و طرح دعوای اعسار از تعهدات موضوع اجرائیه‌های ثبتی تابع عمومات بوده و در دادگاه محل اقامت خوانده دعوای مزبور (متعهد‌له) مطرح می‌گردد.

نظر اکثریت:

برابر اصل 159 قانون اساسی، محاکم دادگستری صلاحیت عام در رسیدگی به تظلمات دارد بنابراین دعوی اعسار ناشی از اجراییه‌های صادره از اداره ثبت اسناد و املاک در محاکم دادگستری قابل پذیرش است لکن به جهت اختصاصی بودن صلاحیت محاکم خانواده در رسیدگی به دعاوی ناشی از مطالبه مهریه من جمله دعوی اعسار ناشی از آن در همان محاکم قابل رسیدگی بوده و محاکم حقوقی فاقد اختیار رسیدگی در چنین دعاوی است (تبصره 3 ماده 113 قانون پنج ساله ششم توسعه و ماده 4 قانون حمایت خانواده موید همین نظر است.)

نظر اقلیت:

وفق اصل 159 قانون اساسی چنین دعاوی در محاکم دادگستری قابل پذیرش است و به جهت صلاحیت عام محاکم حقوقی دعاوی اعسار با هر زمینه‌ای اعم از مهریه و غیر آن در همان محاکم قابل رسیدگی بوده و رای وحدت رویه شماره 723 مورخه 27/10/1390 موید همین نظر است.

مستندات قانونی:

ماده 113 متن کامل قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران

واژگان کلیدی:

اعسار اجرائیه صلاحیت دعوی


06 دی 1404 19

افزودن دیدگاه

امتیاز شما :

دیدگاه کاربران

دیدگاهی ثبت نشده است.