نشست قضایی: قابلیت پذیرش دعوا در خصوص مالکیت بر خودرو قبل از صدور سند کمپانی و پلاک شدن (ادعای مالکیت بر خودروی کارتکس)
برگزار کننده
استان گلستان/ شهر بندر گز
استان گلستان/ شهر بندر گز
تاریخ برگزاری
1401/06/10
1401/06/10
پرسش:
الف که دارای نمایشگاه خرید و فروش خودرو میباشد، خودروهایی را به صورت کارتکس از یکی از شرکتهای خودرو سازی جهت فروش تحویل میگیرد، سپس با مبایعهنامه یکی از آنها را به ب میفروشد و با توجه به اینکه خودروی فروخته شده تا زمان پلاک شدن قابلیت تردد نداشته است، مقرر گردید: خودرو تا زمانی که الف مدارک ایشان را به شرکت تحویل داده و پلاک به نام ایشان صادر گردد در نمایشگاه الف به امانت باشد. متعاقباً به جهت اختلافات مالی بین الف و ب، الف کارهای مربوط به سند زدن خودرو به نام ب را انجام نداده و خودروی مورد توافق را به شرکت خودرو سازی مسترد مینماید. شرکت خودرو سازی نیز متعاقباً خودرو را به شخص ج فروخته و پلاک خودرو به نام ج صادر میگردد. متعاقب شکایت کیفریِ ب علیه الف، الف به علت خیانت در امانت به کیفر محکوم و رای کیفری نیز قطعی میگردد. سپس ب با استناد به رای قطعی کیفری، دادخواست حقوقی مبنی بر استرداد خودرو و ابطال سند مالکیت ج و الزام شرکت خودروسازی و پلیس راهور به تنظیم سند رسمی به نام خود مطرح مینماید. آیا چنین دعوایی قابلیت پذیرش دارد؟
متن نظریه هیئت عالی:
در فرض پرسش؛ با توجه به اینکه الف مالکیت خودرو را با سند عادی به فرد ب منتقل کرده است، وی مالک خودرو بوده و رفتار مجرمانه الف و اقدام بعدی شرکت خودروسازی این حق را سلب نکرده است. لذا نظر اکثریت درست است و شخص ج میتواند برای استرداد وجه و خسارات، دعوای مدنی طرح کند.
نظر اکثریت:
به صرف اینکه الف متعاقب شکایت ب به موجب رای قطعی کیفری به اتهام خیانت در امانت محکوم گردیده است و این رای نیز موثر در ماهیت امر حقوقی و به منزله احراز مالکیت الف بر خودرو توسط مرجع کیفری بوده است، دادگاه حقوقی باید در راستای ماده ی 18 قانون آیین دادرسی کیفری از رای صادره تبعیت نموده و حکم بر استرداد خودرو بر له الف و ابطال سند مالکیت ج و تنظیم سند به نام ب صادر نماید.
نظر اقلیت:
محکومیت الف به خیانت متعاقب شکایت کیفری ب ملازمه با مالکیت ب بر خودرو ندارد و در خیانت در امانت در ماده 674 قانون مجازات اسلامی (کتاب تعزیرات) مالکیت شاکی برای شکایت شرط دانسته نشده است بلکه آنچه جهت محکومیت به خیانت در امانت اهمیت دارد احراز سپردن است که میتواند توسط مالک یا غیرمالک باشد. خودروی مورد بحث متعلق حق غیر (شخص ج) در آمده است و نامبرده رفتاری مخالف مقررات نیز نداشته و خودرو را از شرکت خودرو سازی خریداری و پولش را پرداخت و سند به نام خود گرفته است و در نتیجه امکان ابطال سند مالکیت ج و استرداد خودرو به ب نخواهد بود النهایه اینکه ب میتواند به جهت مستحقق للغیر درآمدن مبیع وفق رأی وحدت رویه شماره 811 مورخ 1400/4/1 هیات عمومی دیوان عالی کشور نسبت به الف دادخواست استرداد ثمن و غرامات را مطرح نماید.
مستندات قانونی:
ماده 674 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375
ماده 18 قانون آیین دادرسی کیفری
واژگان کلیدی:
خیانت در امانت
تبعیت از رای کیفری
نقل و انتقال خودروی کارتکس
17 بهمن 1404
1
افزودن دیدگاه
دیدگاه کاربران