ماده 615 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازات‌ های بازدارنده)

هرگاه عده‌ای با یکدیگر منازعه نمایند هر یک از شرکت‌کنندگان در نزاع حسب مورد به مجازات زیر محکوم می‌شوند:

1- در صورتی که نزاع منتهی به قتل شود به حبس از یک تا سه سال.

2- در صورتی که منتهی به نقص عضو شود به حبس از شش ماه تا سه سال.

3- در صورتی که منتهی به ضرب و جرح شود به حبس از سه ماه تا یک سال.

تبصره 1- در صورتی که اقدام شخص، دفاع مشروع تشخیص داده شود، مشمول این ماده نخواهد بود.

تبصره 2- مجازات‌های فوق مانع اجرای مقررات قصاص یا دیه حسب مورد نخواهد شد.


مهسا باقری | وکیل پایه یک دادگستری

تفسیر ماده 615 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات:

1- مقنن در ماده 615 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات در خصوص نزاع دسته‌جمعی (شرکت در منازعه) جرم‌انگاری نموده است. نزاع دسته‌جمعی به معنای دعوای گروهی افراد با یکدیگر است که بنا به دلایل مختلفی اعم از انتقام و ... صورت می‌گیرد.

2- موارد اشاره شده در بندهای 1 تا 3 ماده 615 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات صرفاً ناظر به مواردی است که نزاع دسته‌جمعی منجر به درگیری فیزیکی یا جسمانی می‌شود فلذا رفتارهای مجرمانه‌ای مانند فحاشی یا توهین گروهی با گروه دیگر مشمول این ماده نخواهد شد.

3- جهت تحقق جرم نزاع دسته‌جمعی لازم است که گروهی از افراد با گروه دیگری، درگیری داشته باشند که در هر گروه می‌بایست حداقل سه نفر حضور داشته باشند تا شرط مندرج در صدر ماده 615 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات (=عده‌ای با یکدیگر) محقق شود. بطور مثال اگر دو نفر اقدام به ضرب و جرح یک نفر نمایند یا جماعتی به صورت دو به دو با هم نزاع کنند شرکت در منازعه محقق نمی‌شود.

4- شرکت در منازعه جرمی است مقید به یکی از نتایج سه‌گانه قتل، ضرب و جرح یا نقص عضو. لذا اگر این نتایج حاصل نشود جرم ماده 615 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات محقق نمی‌گردد.

5- نیازی نیست که مجنی‌علیه حتماً از خود نزاع‌کنندگان باشد. بنابراین اگر شخصی به قصد میانجیگری وارد منازعه‌ای شود و در این حین ضربه‌ای به او بخورد که باعث فوت وی شود، باز هم منازعه منتهی به قتل صورت گرفته است. دقت گردد اگر از یک نزاع نتایج متعددی حاصل شود به طور مثال شخصی کشته شود و عده‌ای مجروح گردند، مرتکبین تنها به مجازات نتیجه شدیدتر محکوم می‌شوند.


18 آذر 1402 2543