رای شماره ۱۴۰۵۳۱۳۹۰۰۰۱۵۷۸۵۸۰ مورخ ۱۴۰۵/۰۶/۲۴ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شماره دادنامه: 140531390001578580
تاریخ دادنامه: 1405/6/24
شماره پرونده: 0400623
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای بهمن زبردست
طرف شکایت: شورای اسلامی شهر مهاباد
موضوع شکایت و خواسته: ابطال 1- ماده 24 تحت عنوان عوارض تأمین پارکینگ برای واحدهای مسکونی، تجاری، اداری و ... که در زمان ساخت امکان تأمین پارکینگ برابر ضوابط طرح و توسعه شهری را ندارند 2- تبصره 2 ماده 30 تحت عنوان بهای خدمات آرامستانها از تعرفه عوارض و بهای خدمات شهرداری مهاباد و سازمان های تابعه سال 1404 مصوب شورای اسلامی شهر مهاباد
گردشکار: شاکی به موجب دادخواستی ابطال ماده 24 تحت عنوان عوارض تأمین پارکینگ برای واحدهای مسکونی، تجاری، اداری و ... که در زمان ساخت امکان تأمین پارکینگ برابر ضوابط طرح و توسعه شهری را ندارند و ابطال تبصره 2 ماده 30 تحت عنوان بهای خدمات آرامستانها از تعرفه عوارض و بهای خدمات شهرداری مهاباد و سازمان های تابعه سال 1404 مصوب شورای اسلامی شهر مهاباد را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته به طور خلاصه اعلام کرده است که:
" الف) از آنجا که قانونگذار درباره چگونگی جریمه عدم احداث پارکینگ در تبصره 5 ماده 100 قانون شهرداری تعیین تکلیف کرده است و شوراهای اسلامی شهرها هم قانوناً مُجاز به وضع عوارضی برای کسری، حذف یا تأمین پارکینگ نیستند، هیات عمومی دیوان عدالت اداری هم با صدور آرای متعددی از جمله آرای شماره 97 الی 100 [9210090905800097 الی 9210090905800100] مورخ 1392/2/16، 116 [9210090905800116] مورخ 1392/2/23، 1354 [9510090905801354] مورخ 1395/12/17، 573 [9610090905800573] مورخ 1396/6/19 [1396/6/14]، 1186 [9909970905811186] مورخ 1399/10/2، 140109970905810645-6 مورخ 1401/4/14 و 0240290 1402313900 مورخ 1402/2/5 مصوبات شوراهای اسلامی شهرها در این باره را ابطال نموده است. لذا با توجه به عدم تبعیت شورای اسلامی شهر مهاباد از این آرا، درخواست ابطال از زمان تصویب ماده (24) دفترچه تعرفه عوارض و بهای خدمات شهرداری مهاباد و سازمان های تابعه در سال 1404 را، به دلیل مغایرت با آرای مذکور و نیز مغایرت با تبصره 5 ماده 100 قانون شهرداری، همچنین خروج از حدود اختیار قانونی دارم.
ب) با اتخاذ ملاک از آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری درباره ابطال معافیت کارکنان شهرداری از هزینه کفن و دفن و خاکسپاری از جمله بند (ب) دادنامه شماره 140009970905812144 مورخ 1400/7/20 درخواست ابطال از زمان تصویب تبصره (2) ماده (30) دفترچه تعرفه عوارض و بهای خدمات شهرداری مهاباد و سازمان های تابعه در سال 1404 را به دلیل مغایرت با آرای هیات عمومی دیوان عدالت اداری در این باره و نیز مغایرت با بند (9) اصل سوم قانون اساسی در خصوص رفع تبعیضات ناروا و تبصره (3) ماده (50) قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1387، در خصوص لغو قوانین و مقررات مربوط به اِعطای تخفیف یا معافیت از پرداخت عوارض یا وجوه به شهرداریها، که به موجب بند (یک) ماده (55) قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400 کماکان هم معتبر است، همچنین خروج از حدود اختیار قانونی، دارم."
متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است :
" تعرفه عوارض و بهای خدمات شهرداری مهاباد و سازمان های تابعه سال 1404 مصوب شورای اسلامی شهر مهاباد
الف: ماده 24- عوارض تأمین پارکینگ برای واحدهای مسکونی، تجاری، اداری و غیره که در زمان ساخت امکان تأمین پارکینگ برابر ضوابط طرح و توسعه شهری را ندارند.
در صورتی که مالک قادر به تأمین پارکینگ برابر ضوابط طرح تفصیلی نباشد. طبق نامه شماره 65266 مورخ 1397/12/20 مدیرکل دفتر برنامه ریزی و بودجه سازمان شهرداری ها و نامه شماره 176815 مورخ 1400/10/22 مدیرکل دفتر امور شهری و شوراها در موارد خاص شهرداری می تواند اقدام به اخذ هزینه پارکینگ در زمان صدور برابر جدول ذیل نماید.
ردیف - عنوان تعرفه
1- عوارض تأمین پارکینگ برای واحدهای مسکونی به ازای هر متر مربع
مأخذ و نحوه محاسبه عوارض - ضریب k
سطح زیربنای ناخالص تا 200 متر مربع - 28
سطح زیربنای ناخالص از 200 تا 400 متر مربع - 33
سطح زیربنای ناخالص از 400 تا 600 متر مربع - 50
سطح زیربنای ناخالص از 600 تا 1000متر مربع - 64
سطح زیربنای ناخالص بیش از1000 متر مربع – 70
2- عوارض پارکینگ برای واحد های تجاری به ازای هر متر مربع
سطح زیربنای ناخالص تا 200 متر مربع - 42
سطح زیربنای ناخالص از 200 تا 400 متر مربع - 47
سطح زیربنای ناخالص از 400 تا 600 متر مربع - 63
سطح زیربنای ناخالص از 600 تا 1000 متر مربع - 84
سطح زیربنای ناخالص بیش از1000 متر مربع - 89
3- عوارض پارکینگ برای واحد های اداری به ازای هر متر مربع
سطح زیربنای ناخالص تا 200 متر مربع - 35
سطح زیربنای ناخالص از 200 تا 400 متر مربع -45
سطح زیربنای ناخالص از 400 تا 600 متر مربع - 56
سطح زیربنای ناخالص از 600 تا 1000 متر مربع - 77
سطح زیربنای ناخالص بیش از1000 متر مربع - 80
4- عوارض پارکینگ برای سایر کاربریها
سطح زیربنای ناخالص تا 200 متر مربع - 35
سطح زیربنای ناخالص از 200 تا 400 متر مربع - 56
سطح زیربنای ناخالص از 400 تا 600 متر مربع - 74
سطح زیربنای ناخالص از 600 تا 1000 متر مربع - 77
سطح زیربنای ناخالص بیش از 1000 متر مربع - 84
مأخذ و نحوه محاسبه : پارکینگ تجاریk×P ×N ×20
مأخذ و نحوه محاسبه : پارکینگ مسکونی ×K×P×N25
ب: ماده 30- بهای خدمات آرامستان
الف - تغسیل و دفن اموات
الف - 1 : تغسیل اموات : 10/000/000 ریال.
الف - 2 : دفن اموات و سایر خدمات دیگر 25/000/000 ریال.
ب - حمل میت داخل محدوده شهر :
ب - 1: حمل از منزل تا بیمارستان : 3/000/000 ریال.
ب - 2 : حمل از منزل یا بیمارستان به آرامستان : 3/000/000 ریال.
ب - 3 : حمل از بیمارستان یا منزل به پزشکی قانونی : 4/000/000 ریال.
ج - حمل میت تا 30 کیلومتر 5/000/000 ریال.
د- از 31 کیلومتر به بالا برای مازاد بر 30 کیلومتر از قرار هر کیلومتر 150/000 ریال.
تبصره دو: هزینه تغسیل و دفن اموات درجه یک اعم از پدر، مادر، همسر و فرزند کارکنان شهرداری (رسمی، پیمانی، قراردادی ، شرکتی) رایگان می باشد.
- شهرداری مهاباد – شورای اسلامی شهر مهاباد"
علی رغم ارسال و ابلاغ نسخه دوم دادخواست و ضمایم آن برای طرف شکایت تا زمان رسیدگی به پرونده در جلسه هیات عمومی پاسخی از طرف آن مرجع واصل نگردیده است.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1405/6/24 با حضور رییس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
الف. اولاً در دستورالعمل اجرایی موضوع تبصره (یک) ماده (2) قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداریها و دهیاری ها مصوب وزارت کشور عوارضی برای کسری، حذف یا عدم تأمین پارکینگ در جداول عناوین عوارض و بهای خدمات احصاء نشده است. ثانیاً براساس آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله آرای شماره 1477 الی 1481 مورخ 1386/12/12، شماره 9310090905801018 مورخ 1393/6/17 و شماره 9610090905800840 الی 9610090905800860 مورخ 1396/9/7 این هیات وضع عوارض برای کسری، حذف یا عدم تأمین پارکینگ توسط شوراهای اسلامی شهر مغایر با قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص و ابطال شده است. با توجه به مراتب فوق، ماده 24 دفترچه عوارض و بهای خدمات شهرداری مهاباد در سال 1404 که با عنوان عوارض تأمین پارکینگ به تصویب رسیده، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار بوده و مستند به بند یک ماده 12 و مواد 88 ، 13 قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 از تاریخ تصویب ابطال میشود.
ب. با عنایت به این که در بند 9 اصل سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران بر رفع تبعیضات ناروا و ایجاد امکانات عـادلانه برای همه در تمام زمینههای مادی و معنوی تأکید شده و به موجب تبصره 3 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387، قوانین و مقررات مربوط به اعطای تخفیف یا معافیت از پرداخت عوارض یا وجوه به شهرداری ها و دهیاری ها ملغی گردیده است و با لحاظ این امر که در آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله دادنامههای شماره 9610090905800627 مورخ 1397/7/4 و 9610090905800026 مورخ 1396/1/15 اعطای تخفیف و یا معافیت از پرداخت عوارض یا موارد مشابه آن، مغایر با قانون و خارج از حدود اختیار اعلام شده است، بنابراین تبصره 2 ماده 30 دفترچه عوارض و بهای خدمات شهرداری مهاباد در سال 1404 که متضمن رایگان بودن هزینه تغسیل و دفن اموات درجه یک اعم از پدر، مادر، همسر و فرزندان کارکنان شهرداری (اعم از رسمی، پیمانی، قراردادی و شرکتی) است، خلاف قانون و خارج از اختیار بوده و مستند به بند یک ماده 12 و ماده 88 قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال میشود. با اعمال ماده 13 قانون دیوان عدالت اداری و تسری اثر ابطال مقرره مورد شکایت به زمان تصویب آن مخالفت شد. این رای براساس ماده 93 قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب 1402/2/10) در رسیدگی و تصمیم گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است./
احمدرضا عابدی
رییس هیات عمومی دیوان عدالت اداری