رای شماره ۱۴۰۵۳۱۳۹۰۰۰۱۵۸۰۴۰۴ مورخ ۱۴۰۵/۰۶/۲۴ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شماره دادنامه: 140531390001580404
تاریخ دادنامه: 1405/6/24
شماره پرونده: 0401144
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای بهمن زبردست
طرف شکایت: شورای اسلامی شهر قزوین
موضوع شکایت و خواسته: ابطال جزء (4-1) از بند (4) ملحقات خدمات سال 1404 سازمان مدیریت آرامستان‌ها (ابلاغی به شماره 22/1403/7139 مورخ 1403/11/10 رییس شورای اسلامی شهر قزوین)
گردش‌کار: شاکی به موجب دادخواستی ابطال جزء (4-1) از بند 4 ملحقات خدمات سال 1404 سازمان مدیریت آرامستان ها (ابلاغی به شماره 22/1403/7139 مورخ 1403/11/10 رییس شورای اسلامی شهر قزوین) را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته به طور خلاصه اعلام کرده است که:
" به دلیل مغایرت با آرای هیات عمومی دیوان عدالت اداری درخصوص ابطال معافیت کارکنان شهرداری از هـزینه کفن و دفن و خاکسـپاری از جمله بند (ب) دادنـامه شماره 140009970905812144 مورخ 1400/7/20 و نیز مغایرت با بند 9 اصل سوم قانون اساسی در خصوص رفع تبعیضات ناروا و تبصره 3 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1387، در خصوص لغو قوانین و مقررات مربوط به اعطای تخفیف یا معافیت از پرداخت عوارض یا وجوه به شهرداری ها، که به موجب بند یک ماده 55 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400 کماکان معتبر است، همچنین خروج از حدود اختیار قانونی تقاضای ابطال مقرره مورد شکایت را از تاریخ تصویب دارم. "
متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است :
" نامه شماره 22/1403/7139 مورخ 1403/11/10 رییس شورای اسلامی شهر قزوین
جناب آقای دکتر مهدی صباغی
شهردار قزوین
سلام علیکم
با احترام و پس از حمد خدای تعالی و صلوات بر محمد و آل محمد (ص)؛ در پاسخ به لایحه پیشنهادی شماره 10923/ص/1403/10 مورخ 1403/11/2 در خصوص تعرفه عوارض و بهای خدمات سازمان مدیریت آرامستان های شهرداری در سال 1404، موضوع در صحن علنی شورای اسلامی شهر قزوین مورخ 1403/11/4 مطرح و پس از بحث و بررسی متن مصوبه شماره 398 مشتمل بر ماده واحده و دو تبصره ابلاغ می گردد.
ماده واحده : بر اساس بند 14 ماده 80 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب 1375/3/1 به شهرداری قزوین اجازه داده می شود:
در اجرای تبصره یک ماده 2 قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداری ها و دهیاری های کشور و دستورالعمل اجرایی تبصره ذیل ماده قانونی صدرالاشاره ابلاغی وزارت کشور به شماره 166051 مورخ 1403/9/28، به منظور لزوم بازنگری تعرفه عوارض و بهای خدمات شهرداری قزوین؛ در خصوص تعرفه بهای خدمات سازمان آرامستان های شهرداری قزوین به شرح جدول پیوست ممهور به مُهر شورای اسلامی شهر قزوین اقدام نماید.
تبصره یک: مصوبه مذکور برابر ماده 90 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور چنانچه در مدت زمان قانونی مورد اعتراض مراجع ذی ربط قرار نگرفت برای شهردار قزوین لازم الاجرا خواهد بود.
تبصره 2 : رعایت صرفه و صلاح شهرداری در اجرای مصوبه مذکور بر عهده شخص شهرداری قزوین خواهد بود.
- رییس شورای اسلامی شهر قزوین
ملحقات خدمات سال 1404 سازمان مدیریت آرامستان ها
4- افراد شاغل در شهرداری قزوین و سازمان ها و شرکت های تابعه (با هر نوع قرارداد و بازنشسته) و اعضای ادواری هیات مدیره سازمان، جهت تدفین حداکثر مساعدت از محل اعتبارات سازمان تا سقف مبلغ 70/000/000 ریال اعمال گردد.
4-1: هزینه خدمات عمومی و انتقالی جهت همسر و فرزندان و همه افراد تحت تکفل افراد شاغل در شهرداری قزوین و سازمان‌ها و شرکت‌های تابعه (بازنشسته و هر نوع قرارداد و اعضاء ادواری هیات مدیره سازمان آرامستان‌ها) جهت تدفین، هزینه خدمات (شستشو، تغسیل، تکفین و دفن) رایگان بوده و از محل اعتبارات سازمان اعمال گردد. "
در پاسخ به شکایت مذکور، رییس شورای اسلامی شهر قزوین به موجب لایحه شماره 22/1404/2705 مورخ 1404/7/2 توضیح داده است که:
" به موجب تبصره 3 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده و قوانین تنفیذی بعدی قوانین و مقررات مربوط به اعطاء تخفیف یا معافیت از پرداخت عوارض یا وجوه به شهرداری ها و دهیاری ها ملغی گردیده، لیکن توجه به این نکته ضرورت دارد مقنن برابر بند 10 ماده 55 قانون شهرداری «اهداء و قبول اعانات و هدایا به نام شهر با تصویب انجمن (شورای اسلامی شهر) را از جمله وظایف شهرداری ها معرفی نموده» که منصرف از اعطای تخفیف یا معافیت از پرداخت عوارض یا وجوه می باشد، زیرا همان گونه که تصدیق می فرمایند «اهدا یا همان هبه مدنی» غالباً از سوی مقنن جهت قدردانی از اقدامی تجویز و توصیه شده که به سبب کراهت یا صعوبت کار مورد اقبال عمومی نبوده و یا آثار و نتایج با اهمیت آن خدمات عمومی را شایان توجه و تقدیر یافته است که در فقره اخیر ارایه خدمات در سازمان آرامستان ها حایز هر دو شرط است و بر همین اساس نیز شورای اسلامی شهر قزوین نظر به اهمیت، صعوبت و کراهتی که در ارایه خدمات در حوزه سازمان آرامستان‌ها وجود دارد با استفاده از ظرفیت قانونی بند 10 ماده 55 قانون شهرداری که اهداء به نام شهر با تصویب شورای اسلای شهر را تجویز داشته اقدام به وضع مقرره حمایتی مورد شکایت نموده است. خاصه این که «در قانون فهرست قوانین و احکام نامعتبر در حوزه شوراها و شهرداری مصوب 1400/11/10» نیز ذکری از بند 10 ماده 55 قانون شهرداری به عنوان مقررات منسوخه نیامده که مؤید حیات حقوقی مقرره مذکور می باشد. لذا نظر به لزوم تشویق و تقدیر از پرسنل خدوم سازمان آرامستان‌ها و دست اندرکاران آن حوزه رد شکایت مطروحه مورد استدعا می‌باشد. "
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1405/6/24 با حضور رییس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
فارغ از این که براساس بند 9 دستورالعمل اجرایی عناوین عوارض و بهای خدمات و ترتیبات وصول آنها موضوع تبصره (یک) ماده 2 قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداری ها و دهیاری های کشور، عناوین و نرخ عوارض و بهاء خدمات مصوب توسط شوراها باید برای کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی یکسان باشد و نباید بین اشخاص در ضوابط محاسبه هیچ گونه تفاوت و تبعیضی ایجاد گردد، براساس تبصره 3 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387 قوانین و مقررات مربوط به اعطاء تخفیف یا معافیت از پرداخت عوارض یا وجوه به شهرداری ها و دهیاری ها ملغی شده و نظر به این که به موجب بند (یک) ماده 55 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1400، حکم ماده 50 قانون مذکور و تبصره‌های ذیل آن مصوب سال 1387 کماکان معتبر و لازم الاجراست و همچنین برمبنای بند 9 اصل سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران یکی از وظایف دولت جمهوری اسلامی ایران «رفع تبعیضات ناروا و ایجاد امکانات عادلانه برای هـمه در تمام زمینه‌های مـادی و معنوی» است، در نتـیجه جزء (4-1) از بند (4) مصوبه شورای اسلامی قزوین با عنوان ملحقات خدمات سال 1404 سازمان مدیریت آرامستان ها به شماره 22/1403/7139 مورخ 1403/11/10 که متضمن رایگان بودن هزینه خدمات عمومی و انتقالی برای همسر و فرزندان و همه افراد تحت تکفل افراد شاغل در شهرداری و سازمان ها و شرکت های تابعه جهت تدفین، هزینه خدمات (شستشو، تغسیل، تکفین و دفن) است، خلاف قانون و خارج از اختیار بوده و مستند به بند یک ماده 12 و ماده 88 قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود. با اِعمال ماده 13 قانون دیوان عدالت اداری و تسری اثر ابطال مقرره مورد شکایت به زمان تصویب آن مخالفت شد. این رای براساس ماده 93 قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب1402/2/10) در رسیدگی و تصمیم‌گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است. /
احمدرضا عابدی
رییس هیات عمومی دیوان عدالت اداری