در صورت عدم تمکن مالی هر یک از اصحاب دعوی دادگاه میتواند پس از احراز مراتب و با توجه به اوضاع و احوال، وی را از پرداخت هزینه دادرسی، حقالزحمه کارشناسی، حقالزحمه داوری و سایر هزینهها معاف یا پرداخت آنها را به زمان اجرای حکم موکول کند. همچنین در صورت اقتضاء ضرورت یا وجود الزام قانونی دایر بر داشتن وکیل، دادگاه حسب مورد رأساً یا به درخواست فرد فاقد تمکن مالی وکیل معاضدتی تعیین میکند.
تبصره- افراد تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی (ره) و مددجویان سازمان بهزیستی کشور از پرداخت هزینه دادرسی معاف میباشند.
مهسا باقری | وکیل پایه یک دادگستریتفسیر ماده 5 قانون حمایت خانواده:
1- احراز عدم تمکن مالی اصحاب دعوا، موضوع ماده 5 قانون، به تشخیص دادگاه است و نیاز به تشریفات دادرسی و حکم اعسار ندارد. (مستند به ماده 5 آییننامه اجرایی قانون حمایت خانواده مصوب 27-11-1393)
2- برخلاف مقررات مندرج در مواد 504 الی 514 قانون آیین دادرسی مدنی، در دادگاه خانواده، مستند به ماده 5 قانون حمایت خانواده، اعسار از هزینه دادرسی نیاز به درخواست اعسار ندارد و دادگاه بدون تشریفات و بدون تشکیل و برگزاری جلسه دادرسی ممکن است با ادعای اعسار موافقت نماید.
3- منظور از ماده 5 قانون حمایت خانواده، اعسار از هزینه دادرسی است لذا اعسار از پرداخت محکومبه نیاز به دادخواست و رعایت تشریفات وفق قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی و تشکیل جلسه دادرسی دارد.