ماده ۱۰۵ قانون مجازات اسلامی

مرور زمان، در صورتی تعقیب جرائم موجب تعزیر را موقوف می‌‌کند که از تاریخ وقوع جرم تا انقضای مواعد زیر تعقیب نشده یا از تاریخ آخرین اقدام تعقیبی یا تحقیقی تا انقضای این مواعد به صدور حکم قطعی منتهی نگردیده باشد:

الف) جرائم تعزیری درجه یک تا سه با انقضای پانزده سال

ب) جرائم تعزیری درجه چهار با انقضای ده‌ سال

پ) جرائم تعزیری درجه پنج با انقضای هفت سال

ت) جرائم تعزیری درجه شش با انقضای پنج سال

ث) جرائم تعزیری درجه هفت و هشت با انقضای سه‌ سال

تبصره ۱- اقدام تعقیبی یا تحقیقی، اقدامی ‌است که مقامات قضایی در اجرای یک وظیفه قانونی از قبیل احضار، جلب، بازجویی، استماع اظهارات شهود و مطلعان، تحقیقات یا معاینه محلی و نیابت قضایی انجام می‌‌دهند.

تبصره ۲- در مورد صدور قرار اناطه، مرور زمان تعقیب از تاریخ قطعیت رای مرجعی که رسیدگی کیفری منوط به صدور آن است، شروع می‌‌شود.


مهسا باقری | وکیل پایه یک دادگستری

تفسیر ماده 105 قانون مجازات اسلامی:

1- مرور زمان عبارت از انقضای مدتی است که پس از آن، امکان شکایت یا تعقیب یا رسیدگی یا اجرای مجازات از لحاظ قانونی وجود ندارد. عمده علت وضع قاعده مرور زمان آن است که با گذشت مدتی از تاریخ وقوع جرم، جامعه آن رفتار و تبعات اجتماعی جرم را فراموش نموده و احتمالاً ادله اثبات جرم نیز از بین رفته است.

2- مقنن در قانون مجازات اسلامی چهار نوع مرور زمان را پیش‌بینی نموده است: الف) مرور زمان تعقیب ب) مرور زمان شکایت ج) مرور زمان صدور حکم د) مرور زمان اجرای مجازات.

3- مرور زمان تعقیب عبارت است از گذشت مدتی از تاریخ وقوع جرم که ظرف آن تعقیب متهم یا تحقیق شروع نشده باشد که در این‌صورت، متهم دیگر قابل تعقیب نیست. در مرور زمان تعقیب، مدت مرور زمان بیشتر از مدت مرور زمان شکایت بوده و بر حسب درجه جرم متفاوت است.

4- مرور زمان تنها در جرائم تعزیری قابل تصور است بنابراین ارتکاب جنایات مستوجب قصاص یا دیه و نیز جرائم مستوجب حد موضوع ماده 15 قانون مجازات اسلامی (مانند محاربه، سرقت حدی، شرب خمر، قذف و ...) هیچ زمانی حتی با فرض سپری شدن مدت زمان طولانی، مشمول مرور زمان نمی‌گردند.

مطلب مرتبط: مرور زمان چگونه باعث سقوط تعقیب دعوای کیفری می‌شود؟

5- در جدول ذیل مدت قانونی مرور زمان متناسب با درجه جرم ارتکابی در انواع مرور زمان (مرور زمان شکایت، مرور زمان تعقیب، صدور حکم و اجرای مجازات) تشریح می‌گردد:

  درجه جرم ارتکابی مدت قانونی مستند قانونی
مرور زمان شکایت در جرائم قابل گذشت یک سال از تاریخ اطلاع از وقوع جرم ماده 106 قانون مجازات اسلامی

مرور زمان شکایت در جرائم غیر قابل گذشت،

مرور زمان تعقیب،

مرور زمان صدور حکم

جرائم تعزیری درجه یک تا سه 15 سال ماده 105 قانون مجازات اسلامی
جرائم تعزیری درجه چهار 10 سال
جرائم تعزیری درجه پنج 7 سال
جرائم تعزیری درجه شش 5 سال
جرائم تعزیری درجه هفت و هشت 3 سال
مرور زمان اجرای مجازات جرائم تعزیری درجه یک تا سه 20 سال ماده 107 قانون مجازات اسلامی
جرائم تعزیری درجه چهار 15 سال
جرائم تعزیری درجه پنج 10 سال
جرائم تعزیری درجه شش 7 سال
جرائم تعزیری درجه هفت و هشت 5 سال

09 آذر 1402 2860
مقالات دعاوی کیفری
1 سال قبل 6164
مفهوم مرور زمان مرور زمان یکی از جهات عینی سقوط تعقیب دعوای کیفری می‌باشد. منظور از جهات عینی، جهاتی اند که در خصوص عمل مجرمانه یا سابقه رسیدگی به آن می‌باشند و ارتباطی با شخصیت مرتکب جرم یا مجنی‌علیه ندارند. مرور زمان به انقضای مدتی از تاریخ وقوع جرم یا تاریخ قطعیت حکم گفته می‌شود که بعد از آن، دیگر امکان تعقیب متهم و یا اجرای حکم وجود ندارد. در قانون مجازات اسلامی، مقنن چهار نوع مرور زمان را پیش‌بینی نموده است: مرور زمان تعقیب، مرور زمان مجازات و ... . قوانین و مقررات مربوط به...
مقالات دعاوی کیفری
7 ماه قبل 4670
مفهوم حقوقی جرم استفاده از سند مجعول جرم استفاده از سند مجعول در زمره یکی از مهم‌ترین جرائم علیه امنیت و اعتماد عمومی به شمار می‌رود که به دلیل نقش تعیین‌کننده اسناد (اعم از عادی یا رسمی) در معاملات میان افراد، هرگونه سوءاستفاده از آن، توسط مقنن جرم‌انگاری شده و تحت عنوان مجرمانه «استفاده از سند مجعول» تبیین شده است. این جرم، مستقل از جرم جعل، واجد عناصر و شرایط مختص به خود بوده و وقوع آن نیازمند احراز سوءنیت خاص و عام مرتکب جرم می‌باشد. منظور از استفاده از سند مجعول، استفاده عملی از...
مقالات دعاوی کیفری
6 ماه قبل 524
مفهوم حقوقی جهات سقوط تعقیب علی‌الاصول پس از طرح شکایت از سوی شاکی در دادسرای محل وقوع جرم، تعقیب کیفری در دادسرا تا تکمیل تحقیقات ادامه می‌یابد. در صورت وجود دلایل کافی دال بر مجرمیت متهم، قرار جلب به دادرسی صادر و پرونده به دادگاه ارسال می‌گردد، در مقابل در صورت عدم توجه اتهام به متهم، قرار منع تعقیب صادر خواهد شد. اما گاهی اوقات ممکن است که در برخی از موارد، تعقیب کیفری پیش از اتمام تحقیقات مقدماتی یا در مرحله رسیدگی و یا حتی در مرحله اجرای حکم، بنا به دلایلی ساقط شده...

افزودن دیدگاه

امتیاز شما :

دیدگاه کاربران

دیدگاهی ثبت نشده است.