مقالات دعاوی کیفری
4 ماه قبل
0
4625
تعریف قصاص نفس
مطابق با مندرجات موجود در قانون مجازات اسلامی، قصاص نفس در زمره یکی از مهمترین نهادهای کیفری در نظام کیفری ایران است که ریشه در فقه اسلامی داشته و در قانون مجازات اسلامی بهطور مفصل مورد توجه قانونگذار قرار گرفته است. این نهاد حقوقی، بهعنوان ضمانت اجرای اصلی در برابر جنایت عمدی علیه تمامیت جسمانی انسان، نقش مهمی در تحقق عدالت کیفری، حفظ نظم اجتماعی و حمایت از حق حیات ایفا مینماید. قصاص نفس به معنای سلب حیات مرتکب جنایت عمدی بنا به درخواست اولیایدم مقتول و مطابق با حکم قطعی دادگاه، اجرا...
4 ماه قبل
0
680
تعریف اولیای دم
مطابق با مندرجات موجود در قانون مجازات اسلامی در مبحث جرائم علیه تمامیت جسمانی اشخاص، اختیارات و اقدامات انجام شده در خصوص اولیای دم نقش اساسی و تعیینکنندهای در اعمال مجازات مرتکب یا مرتکبین جرم ایفا مینماید. قانونگذار با الهام از فقه اسلامی، جایگاه ویژهای برای اولیای دم در تعیین سرنوشت دعاوی کیفری قائل شده است. به شرح ماده 351 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، اولیای دم، همان ورثه مقتول میباشند (به جز زوج یا زوجه که حق قصاص ندارند). همچنین اولیای دم (=ورثه مقتول) میتوانند به صورت علیحده و یا با...
4 ماه قبل
1
5561
مفهوم حقوقی قصاص
واژه قصاص در لغت به معنای متابعت کردن و دنبال کردن اثر چیزی میباشد. از منظر قانون مجازات اسلامی، قصاص کیفری است که جانی (مجرم) بدان محکوم شده که میبایست برابر با جنایت ارتکابی باشد. قصاص در زمره جنایات علیه اشخاص محسوب میشود. قصاص مبتنی بر سزادهی است و علاوه بر لزوم عمدی بودن عمل مجرمانه، مماثله و برابری مهمترین اصل در آن میباشد، بطوری که در صورت عدم امکان رعایت این اصل، قصاص علیه جانی قابل اجرا نخواهد بود. قانونگذار جهت ثبوت قصاص، شرایطی را در نظر گرفته است که در...
4 ماه قبل
0
257
مفهوم جرم سرقت رایانهای
گسترش ارتباطات جمعی در جامعه کنونی و تحولات چشمگیری که در عرصه ارتباطات مجازی در دهههای اخیر میان مردم ایجاد شده است، منجر به این امر گردیده که بزهکاران با سوءاستفاده از سامانههای رایانهای، مرتکب جرائم متعددی در این عرصه شوند. به بیانی دیگر با گسترش فناوری اطلاعات و نفوذ روزافزون سامانههای رایانهای در ابعاد مختلف زندگی فردی و اجتماعی، بزهکاری نیز متناسب با این تحولات دچار دگرگونی شده است. به همین جهت قانونگذار با تصویب قانون جرائم رایانهای مصوب 1388، علاوه بر پیشبینی جرائم خاص رایانهای اقدام به تعیین مجازات برای...
5 ماه قبل
0
569
قرار بایگانی پرونده
مطابق با مندرجات موجود در قانون آیین دادرسی کیفری، قانونگذار تمهیدات و نهادهایی را پیشبینی نموده است تا به موجب آن، ضمن تعقیب جرائم و تحقق عدالت و همچنین حفظ نظم عمومی، این امکان وجود داشته باشد تا به منظور جلوگیری از اطاله دادرسی، تراکم پروندهها و تعقیبهای غیرضروری، مقام رسیدگیکننده به دعوا بتواند، به تعقیب کیفری در مراحل مقدماتی خاتمه دهد. یکی از این نهادها، «قرار بایگانی پرونده» است که در شرایط خاص و با رعایت ضوابط قانونی صادر میشود. به دلالت ماده 80 قانون آیین دادرسی کیفری، در جرائم تعزیری...
5 ماه قبل
1
396
مفهوم حقوقی معافیت از کیفر
در دهههای اخیر نظام حقوق کیفری نوین، دستخوش تغییراتی گردیده و دیگر صرفاً بر پایه مجازاتمحوری استوار نمیباشد، بلکه در کنار حفظ نظم عمومی جامعه و طبیعتاً اصلاح بزهکار، به پیشگیری از تکرار جرم و رعایت ملاحظات انسانی توجه ویژهای دارد. یکی از جلوههای نوین این رویکرد، نهادی بنام «معافیت از کیفر» میباشد که مقنن در ماده 39 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 بدان پرداخته است. منظور از معافیت از کیفر آن است که در برخی از جرائم و در صورت وجود جهات تخفیف، چنانچه قاضی رسیدگیکننده به دعوا، پس...
5 ماه قبل
0
306
تعریف قتل عمدی
قتل عمدی به عنوان یکی از شدیدترین و مهمترین جرائم علیه تمامیت جسمانی افراد، از گذشته تاکنون با واکنشهای شدید جامعه و قانونگذار حکیم مواجه بوده است. در شرع مقدس اسلام نیز این عملِ قبیح و ناپسند، توسط فقها به شدت نکوهش شده است. مطابق با ماده 289 قانون مجازات اسلامی، قتل اعم است از قتل عمدی، قتل شبه عمدی و خطای محض. قتل عمدی به عنوان یکی از اقسام قتل، به عملی اطلاق میشود که طی آن مرتکب جرم با انگیزه و قصد سلب حیات یا با انجام رفتاری نوعاً کشنده، جان...
5 ماه قبل
0
217
مفهوم حقوقی علل موجهه جرم
مطابق با موازین و مقررات قانونی موجود، پس از ارتکاب جرم توسط مرتکب و بررسی تمامی اسناد و مدارک موجود در پرونده، چنانچه ارتکاب جرم توسط وی محرز گردد، او مسئول رفتار خود تلقی گردیده و وفق مقررات قانونی، مجازات خواهد شد. اما گاهی اوقات ممکن است که عواملی در وقوع جرم دخالت نموده و مانع از ایجاد مسئولیت برای مرتکب جرم شود. عوامل مانع مسئولیت اعم است از علل موجهه جرم و علل رافع مسئولیت کیفری. علل رافع مسئولیت کیفری به عواملی میگویند که تاثیری در وصف مجرمانه جرم...
5 ماه قبل
0
379
مفهوم حقوقی جهات سقوط تعقیب
علیالاصول پس از طرح شکایت از سوی شاکی در دادسرای محل وقوع جرم، تعقیب کیفری در دادسرا تا تکمیل تحقیقات ادامه مییابد. در صورت وجود دلایل کافی دال بر مجرمیت متهم، قرار جلب به دادرسی صادر و پرونده به دادگاه ارسال میگردد، در مقابل در صورت عدم توجه اتهام به متهم، قرار منع تعقیب صادر خواهد شد. اما گاهی اوقات ممکن است که در برخی از موارد، تعقیب کیفری پیش از اتمام تحقیقات مقدماتی یا در مرحله رسیدگی و یا حتی در مرحله اجرای حکم، بنا به دلایلی ساقط شده...
5 ماه قبل
0
286
تعریف جرم
جرم به عنوان بنیادینترین مفهوم در قانون مجازات اسلامی، محور اصلی اعمال ضمانت اجراهای کیفری علیه ناقضان نظم عمومی میباشد. قانونگذار در ماده 2 قانون مجازات اسلامی به منظور صیانت از ارزشهای جامعه و حمایت از حقوق و آزادیهای افراد، تعریفی نسبتاً جامع از جرم ارائه و ارکان تحقق آن را مشخص ساخته است. به دلالت ماده فوقالاشاره جرم، هر رفتاری اعم از فعل یا ترک فعل است که در قانون برای آن مجازات تعیین گردیده شده است. مطابق با مندرجات موجود در قانون مجازات اسلامی، کلیه جرائم دارای سه جزء عنصر قانونی،...
5 ماه قبل
0
7716
تعریف حقوقی جرم
جرم به عنوان بنیادینترین مفهوم در قانون مجازات اسلامی، محور اصلی اعمال ضمانت اجراهای کیفری علیه ناقضان نظم عمومی میباشد. قانونگذار در ماده 2 قانون مجازات اسلامی به منظور صیانت از ارزشهای جامعه و حمایت از حقوق و آزادیهای افراد، تعریفی نسبتاً جامع از جرم ارائه و ارکان تحقق آن را مشخص ساخته است. به دلالت ماده فوقالاشاره جرم، هر رفتاری اعم از فعل یا ترک فعل است که در قانون برای آن مجازات تعیین گردیده شده است مانند فرو کردن چاقو در بدن قربانی، مصرف مسکرات الکلی و ... . مطابق...
5 ماه قبل
1
2081
تعریف قتل
قتل به عنوان شدیدترین و سنگینترین تعرض نسبت به حق بنیادین حیات، از مهمترین جرائم علیه تمامیت جسمانی اشخاص به شمار میآید که صدمه حاصل از آن (=مرگ قربانی) برای قربانی قابل جبران نمیباشد. شیوه و ابزار رسیدن به این نتیجه، از اهمیتی برخوردار نبوده چراکه این جرم میتواند با استفاده از ابزارهای مختلفی اعم از اسلحه سرد، اسلحه گرم، آتش و ... ارتکاب یابد. در نظام قانونگذاری ایران، تاکنون تعریف دقیقی از قتل بیان نشده است اما با استناد به اصول و مقررات قانونی موجود میتوان اینگونه بیان نمود که قتل در...
5 ماه قبل
0
4367
زنا چیست؟
مطابق با قوانین و مقررات قانونی موجود، بالاخص قانون مجازات اسلامی، آیین دادرسی و نحوه رسیدگی به جرائم منافی عفت اعم از زنا، لواط و ... با سایر جرائم متفاوت میباشد. علت این امر، بر مبنای سیاست بزهپوشی کیفر به جهت حساسیت این جرائم است. لازم به توضیح است که دین مبین اسلام در خصوص جرائم جنسی حساسیت ویژهای دارد و هرگونه تحقیق و تفحص در امور پنهانی و جرائم منافی عفت را ممنوع میداند و اصل ممنوعیت تعقیب و تفحص در جرائم منافی عفت موضوع ماده 102 قانون آیین دادرسی کیفری بدین...
5 ماه قبل
0
2983
مفهوم حقوقی گواهی عدم سوء پیشینه
گواهی عدم سوء پیشینه، برگهای است که وضعیت سابقه کیفری فرد را از حیث «محکومیتهای قطعی کیفری در جرائم عمدی» اعلام میدارد. مطابق با مندرجات موجود در قانون مجازات اسلامی، مقنن تنها برخی از محکومیتها را دارای وصف اثرگذاری دانسته است که میتوانند منجر به محرومیت از حقوق اجتماعی شوند. فلذا گواهی عدم سوء پیشینه برگهای است که حاوی اطلاعاتی است که نشان میدهد فرد سوء پیشینه دارد یا خیر (محکومیتهای مؤثر کیفری). چنانچه فردی در گذشته مرتکب جرمی شده باشد تحت شرایطی این امکان وجود دارد که محکومیت...
5 ماه قبل
3
10824
اعطای مرخصی به زندانیان
مطابق با موازین و مقررات قانونی موجود، پس از صدور حکم قطعی مبنی بر محکومیت مرتکب جرم به تحمل حبس، پرونده به واحد اجرای احکام کیفری ارسال و مرتکب جرم جهت تحمل حبس به زندان معرفی میگردد. قانونگذار شرایطی را مقرر نموده است تا به موجب آن محکومان بتوانند در صورت رعایت شرایط و ضوابط زندان و همچنین کسب امتیازات لازم بعد از سپردن تامین مناسب، در هر ماه، حداکثر سه روز از مرخصی بهرهمند شوند (به دلالت ماده 520 قانون آیین دادرسی کیفری). در ارتباط با شرایط اعطای مرخصی به...
